Hai giai đoạn vàng phát triển chiều cao của trẻ

1.000 ngày đầu đời được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) nhấn mạnh là thời đoạn vàng phát triển chiều cao và thể chất. Trẻ có thể tăng 25cm trong năm trước hết và 10cm mỗi năm trong 2 năm tiếp theo, nếu được bổ sung dinh dưỡng đúng và đủ. Đây là thời đoạn quyết định đến 60% khả năng tăng trưởng chiều cao của trẻ trong ngày mai.

thời đoạn trẻ nhỏ dưới 12 tháng tuổi đạt tốc độ phát triển nhanh nhất so với mọi giai đoạn khác. Trẻ có cân nặng gấp đôi cân nặng lọt lòng trong vòng 4-5 tháng đầu và gấp 3 lần cân nặng sơ sinh vào cuối năm thứ nhất. Đến ngày sinh nhật trước nhất của trẻ, chiều dài nằm (tức là chiều cao của trẻ) đã tăng gấp rưỡi so với chiều dài khi sinh.

Trẻ nhỏ dưới 12 tháng tuổi đạt tốc độ phát triển chiều cao nhanh nhất so với mọi giai đoạn khác.

Nhiều nghiên cứu cho thấy, ở các nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam, thời đoạn trẻ có nguy cơ suy dinh dưỡng cao nhất là từ 12-24 tháng tuổi, và tỷ lệ suy dinh dưỡng giữ ở mức cao cho tới 60 tháng (5 tuổi). Những trẻ bị suy dinh dưỡng trong 2 năm đầu của cuộc sống sẽ bị ảnh hưởng đến phát triển thể lực, đặc biệt là chiều cao của trẻ ở tuổi vị thành niên. Sự phát triển trí óc của những trẻ này cũng sẽ kém hơn những trẻ khác. Trẻ dưới 2 tuổi cũng là giai đoạn diễn ra sự chuyển tiếp về nuôi dưỡng (ăn dặm và sau đó dần chuyển sang ăn bữa ăn cùng gia đình), song song là giai đoạn trẻ dễ bị mắc các bệnh nhiễm khuẩn, đặc biệt là tiêu chảy và viêm đường hô hấp. bởi thế, trong giai đoạn này trẻ cần được chăm chút cẩn thận hơn.

Sau 2 tuổi, tốc độ tăng trưởng không quá nhanh khoảng 6,2 cm mỗi năm, mật độ xương cũng tăng lên khoảng 1% một năm ở cả bé trai và bé gái. Tuy nhiên việc có chế độ ăn uống đầy đủ dinh dưỡng sẽ tiếp kiến tương trợ cho sự phát triển chắc khỏe của xương là tiền đề cho sự phát triển chiều cao ở lứa tuổi dạy thì.

Sau 2 tuổi, tốc độ tăng trưởng không quá nhanh khoảng 6,2 cm mỗi năm, mật độ xương cũng tăng lên khoảng 1% một năm ở cả bé trai và bé gái.

tuổi dậy thì

Lứa tuổi dậy thì (từ 12-18 tuổi) đặc trưng bởi sự tăng trưởng vượt bậc về cả cơ bắp, khung xương cũng như các chức năng sinh dục. Tốc độ tăng trưởng nhanh cả về chiều cao, cân nặng và trẻ sẽ đạt đỉnh của tốc độ tăng chiều cao khi mà trẻ có thể tăng khoảng 10-15 cm/năm và mức tăng sẽ giảm dần sau đó. Ở tuổi 10 tuổi, cứ mỗi năm bé gái tăng 10 cm chiều cao và tăng dần đến khi đạt được 15 cm một năm ở độ tuổi 12.

Đỉnh tốc độ tăng trưởng của trẻ nam là 12 tuổi (10cm/ năm) và đạt tối đa đến 14 tuổi (15 cm/năm). Tốc độ tăng trưởng sẽ giảm dần trong khoảng 15 tuổi ở phụ nữ và khoảng 17 tuổi ở nam giới. thời kì phát triển chiều cao mạnh nhất ở đàn bà là từ 8-17 tuổi, quyết định đến 23% chiều cao nhàng nhàng ở người trưởng thành. kích tấc xương, khối lượng xương và mật độ chất khoáng ở mỗi xương tăng lên khoảng 4% mỗi năm tính từ thời đoạn trẻ 8 tuổi cho đến qua giai đoạn vị thành niên.

Lứa tuổi dậy thì (từ 12-18 tuổi), trẻ có thể tăng khoảng 10-15 cm/năm

Sự tích lũy chóng vánh về khối lượng xương có hệ trọng đến sự tăng trưởng và phát triển chiều cao và có thể cả sự hoạt động của các hormone tăng trưởng như IGF-1, steroid sinh dục và các receptor của các hormone. Vai trò của khẩu phần ăn càng trở nên rất quan trọng đối với sự phát triển thân của trẻ nít trong giai đoạn này. Các chất dinh dưỡng chính để tăng trưởng và phát triển gồm protein, sắt, canxi, vitamin A, vitamin D, iot và kẽm.

Ngoài ra, còn có vai trò của hormone GH và các hormone sinh dục. Trong thời đoạn này, thân thể có nhiều tiềm năng để khắc phục các tình trạng chậm phát triển do thiếu dinh dưỡng ở các tuổi trước. Lưu ý việc dùng thuốc thay thế hormone chỉ sử dụng trong những trường hợp trẻ đã được thăm khám lâm sàng và cận lâm sàng chém để chẩn đoán xác định, tuyệt đối không tự tiện dùng các thuốc thay thế hormone này sẽ không có tác dụng và nguy hiểm tính mạng của trẻ.

Nhiều nghiên cứu còn cho thấy, ở những năm tiếp theo, khi cơ thể được ăn uống hợp lý, hăng hái rèn luyện thể dục thể thao trong môi trường và lối sống lành mạnh, chiều cao con người vẫn nối tăng ít cho đến 25 tuổi ở phụ nữ và 28 tuổi ở nam giới.

phần đông trẻ nít Việt Nam mới sinh đều có chiều dài tương đương với con nít sinh ra tại các nhà nước khác trên thế giới (trên 50cm), nhưng từ 3 tuổi trở lên, khoảng cách chiều cao của trẻ mỏ Việt Nam xa vắng dần và dần bị trẻ con thế giới bỏ xa. Chiều cao nhàng nhàng của người Việt trưởng thành hiện nằm trong nhóm những nước có chiều cao thấp ở châu Á và càng xa hơn các nhà nước châu Âu mặc dầu chương trình phòng suy dinh dưỡng trẻ em do Viện Dinh Dưỡng khai triển trong nhiều thập kỷ qua đã đạt được những hiệu quả đáng kể về cải thiện chiều cao trẻ mỏ. Tuy nhiên, các tiêu chí trong cuộc sống để giúp phát triển chiều cao tối ưu ở hầu hết các vùng miền vẫn chưa đạt đến được như đảm bảo đủ dinh dưỡng không thiếu ăn, không thiếu vi chất, môi trường sống trong lành không nhiễm khuẩn, bụi, hóa chất…. do vậy nắm bắt được các thời đoạn tăng trưởng chiều cao của trẻ cùng với các nhân tố ảnh hưởng đến chiều cao đặc biệt là dinh dưỡng hợp lý giúp cho các bậc phụ huynh có những biện pháp can thiệp kịp thời giúp trẻ đạt được chiều cao tối ưu.

Ts.Bs Phan Bích Nga - Giám đốc trọng điểm tham mưu, Phục hồi dinh dưỡng và Kiểm soát béo phì - Viện Dinh Dưỡng quốc gia

Thảo quả, thuốc tốt cho tiêu hóa

Thảo quả là cây thân thảo, thuộc họ gừng, cao 2 - 3m, thân rễ mọc ngang. Hoa màu đỏ nhạt, mọc ở gốc. Quả chín có màu nâu. Cây mọc hoang và được trồng cốt ở các tỉnh Yên Bái, Lào Cai, Hà Giang, Tuyên Quang,… Dùng làm gia vị, chế bánh kẹo và là vị thuốc dùng trong Đông y.

Theo y học cổ truyền, thảo quả có vị cay, mùi thơm, tính ấm, có tác dụng trục hàn, trừ đờm, ấm bụng, tiêu tích, giúp ăn ngon miệng. Trong dân chúng, thảo quả cốt dùng để làm thuốc kích thích tiêu hóa, chữa nôn, bụng trướng đau, ho, sốt, ỉa chảy,…

Một số đơn thuốc thường dùng

- Trị đau bụng, đầy bụng do hàn thấp tích trệ: Thảo quả (nướng) 6g, hậu phác, hoắc hương đều 10g, thanh bì, bán hạ, thần khúc, mỗi vị 6g; cao lương khương 6g, đinh hương, cam thảo, mỗi vị 4g; sinh khương, đại táo 10g. Sắc uống ngày 1 thang. Dùng 3 - 5 ngày.

- Trị tiêu hóa rối loạn do ăn uống, không tiêu, vùng thượng vị đầy đau: Thảo quả (nướng) 6g, thương truật, hậu phác, trần bì, sinh khương, mỗi vị 10g; cam thảo 4g, đại táo 3 quả, sắc uống. Sắc uống ngày 1 thang. Dùng 3 - 5 ngày.

- Hỗ trợ điều trị đi tả phân sống ở trẻ: Thảo quả 5g, gừng tươi 3g, gạo tẻ 30g, gia vị vừa đủ. Thảo quả, gừng tươi cho vào nồi thêm nước đun sôi kỹ, chắt lấy nước bỏ bã. Gạo xay nhỏ cho vào nồi, cho nước thuốc đun sôi quấy kỹ thành cháo, thêm gia vị trước khi ăn. Ăn ngày 2 lần vào lúc đói. Dùng 2 - 3 ngày.

- Chữa kém ăn, bụng đầy trướng: Thảo quả nướng chín 6g, thương truật 12g, hậu phác 12g, trần bì 12g, sinh khương 12g, đại táo 3 quả, cam thảo 4g. Sắc uống ngày 1 thang. Dùng 3 - 5 ngày.

- Hỗ trợ điều trị suy nhược cơ thể, kém ăn, chậm tiêu: Gà trống 1 con khoảng 1kg, thảo quả 6g, riềng 6g, trần bì 3g, hồ tiêu 3g. Cách làm: Gà làm sạch, chặt miếng nhỏ; các vị thuốc cho vào túi vải xô. Cho tất thảy vào nồi, thêm nước, gia vị, đun nhỏ lửa, hầm nhừ, chia 2 - 3 lần, ăn trong ngày. Tuần ăn 2 - 3 lần.

- Chữa hôi miệng: Thảo quả giã dập, ngậm nuốt dần. Có thể ứng dụng trực tính có tác dụng giảm hôi miệng rất tốt.

Bác sĩ Nguyễn Thị Nga

Đừng nói ai biết 3 cách dùng kem dưỡng ẩm sau, bởi da bạn sẽ mọng mướt long lanh hơn người ta gấp 10 lần nếu áp dụng

Có thể nói rằng vào mùa đông, da đẹp và mướt mát hay không phụ thuộc rất nhiều vào bước dưỡng ẩm. Tuy nhiên đối với nhiều nàng, chỉ thoa kem dưỡng đôi khi chẳng mang đến kết quả như mong muốn. Và nếu cũng dưỡng ẩm siêng năng nhưng da không đẹp căng, óng ánh hơn người ta, bạn hãy ghim 3 cách bôi kem dưỡng dưới đây; đảm bảo, làn da mướt mát sẽ nằm trong tầm tay.

• Vào mùa đông, bác sĩ chỉ thực hành đúng 5 điều là da đã khỏe đẹp chuẩn mực, không sợ lão hóa Đọc ngay

1. Bôi chồng 2 loại kem dưỡng ẩm

Chỉ cần bạn làm đúng cách, sự kết hợp của 2 loại kem dưỡng sẽ cung cấp độ ẩm cực kỳ lợi hại cho làn da. Cụ thể là thế này, bạn hãy thoa một lớp kem dưỡng có kết cấu mỏng nhẹ (nên tận dụng luôn lọ kem dưỡng dùng cho mùa hè), sau đó bôi chồng một lớp kem dưỡng đậm đặc hơn. Như thế, làn da sẽ được thẩm thấu trọn tinh hoa của hai lọ kem dưỡng, từ đó da thêm khỏe và ẩm mọng suốt cả ngày dài. Tuyệt chiêu này sẽ là cứu cánh tuyệt trần cho những nàng da khô.

2. Dùng thêm essence và serum trước kem dưỡng

Vào mùa đông, một trong những siêu bí kíp gái Hàn hay vận dụng để có được làn da căng mọng như phủ mật ong, chính là bôi chồng nhiều lớp sản phẩm khác nhau.

Sau khi đã làm sạch hoàn hảo rồi thoa toner để dưỡng ẩm và cân bằng da cấp tốc, bạn hãy thoa thêm một lớp essence, sau đó đến serum và kết lại bằng kem dưỡng. Sự kết hợp của nhiều lớp skincare từ mỏng đến dày sẽ cung cấp độ ẩm dồi dào hơn cho làn da, đồng thời tạo một lớp hàng rào để da duy trì được vẻ căng mọng, mướt mát như trái chín được lâu hơn.

3. Mix serum vitamin C với kem dưỡng

Vitamin C rất bổ ích trong khoản làm mịn làn da sần sùi, bong tróc, đồng thời nâng da sáng hồng, nhãi thêm vài tông. Trong khi đó, thành phần Hyaluronic Acid nổi tiếng với khả năng cấp ẩm, bơm căng làn da. Và khi kết hợp serum vitamin C với kem dưỡng chứa Hyaluronic Acid, bạn sẽ phải bất ngờ với làn da mềm mịn, căng mướt và óng ả như lụa của mình. Bật mí thêm, bộ đôi này còn chống lão hóa cực tốt bởi vitamin C có khả năng ngăn chặn sự tấn công của gốc tự do, còn HA thì giúp da thêm săn khỏe, khiến các nếp nhăn bị lu mờ.

Nguồn: The Klog

Vì Black Friday mà sắm 5 món skincare sau là “dại” lắm, chúng sẽ biến da bạn từ đang ngon nghẻ thành xấu tệ

Không chỉ các mặt hàng thời trang, hàng loạt sản phẩm chăm nom da cũng sẽ giảm đẫm trong đợt Black Friday này. Nhưng dù ngập chìm trong bão sale đồ skincare, chị em cũng cần giữ cho mình một bộ óc tỉnh ngủ để không sa đà vào 5 sản phẩm dưới đây. Lý do là theo các thầy thuốc, chuyên gia, chúng dễ khiến làn da của bạn xấu nhức nhói, thay vì cải thiện sắc đẹp như sứ mạng vốn có của một sản phẩm skincare.

1. Sản phẩm chống nắng dạng xịt

Bôi hằng ngày, không kể nắng hay mưa, đông hay hè… đã trở thành nhiệm vụ nép nếu bạn mơ về một làn da khỏe, đẹp và trẻ mãi khó già. Và để đáp ứng nhu cầu bảo toàn sắc của chị em, các thương hiệu skincare không ngừng tung ra thị trường những sản phẩm chống nắng mới lạ, lấy sự tiện dụng làm đích đến cao nhất, trong đó có: sản phẩm chống nắng dạng xịt.

Tuy nhiên, bác sĩ lại không đánh giá cao sự sáng tạo này lắm vì nó không mang đến lớp bảo vệ đủ vững chắc cho làn da: "Khoảng nửa lượng sản phẩm bạn xịt sẽ bay vào không khí, một phần nữa bạn sẽ hít phải và chỉ chút ít còn đọng lại trên da. Rõ ràng, xịt chống nắng không phải là khí giới lý tưởng để bảo vệ làn da" , theo bác sĩ Rachel Nazarian tại New York. Thay vào đó, ngân sách cho dịp Black Friday của bạn nên đổ vào kem chống nắng.

• Ngỡ chẳng can hệ, Công nương Kate và Hà Tăng lại cùng mê một loại dầu dưỡng được coi là siêu sao chống lão hóa Đọc ngay

2. Sản phẩm tẩy da chết vật lý (dạng hạt)

Làn da mềm mượt ngay sau khi dùng sản phẩm vật lý cũng hấp dẫn chị em lắm chứ! Tuy nhiên về lâu dài, tẩy da chết dạng hạt có thể là "thủ phạm" khiến da xấu xí và yếu ớt hơn. Theo thầy thuốc Meghan O'Brien tại New York: "Tẩy da chết vật lý sẽ khiến da bị kích ứng và khô hơn, đặc biệt là trong mùa lạnh. Điều này đúng đối với các khách hàng và với chính làn da của tôi nữa. Kết quả, làn da sẽ dễ nổi mụn và mắc chứng đỏ mặt" . Hãy sắm các sản phẩm tẩy da chết dạng hóa học, chúng dịu nhẹ và loại bỏ tế bào chết kiến hiệu từ tận sâu trong lỗ chân lông.

• Tuyệt đối tránh 3 điều sau để những nếp nhăn lão hóa không còn "hăm he" trên mặt Đọc ngay

3. Sản phẩm chứa hương liệu

Không nhiều nàng biết rằng, hương liệu nhân tạo – thứ mang đến mùi thơm nồng cháy, hấp dẫn cho các sản phẩm skincare bản tính cực hại da. thầy thuốc nổi tiếng Dendy Engelman tại New York cho hay: "Hương liệu nhân tạo được cấu thành bởi các chất hóa học như: petroleum, phái sinh của benzen, toluen... và quờ quạng đều có thể dẫn đến tình trạng dị ứng, mẩn đỏ nghiêm trọng cho làn da" . Và từ quan điểm của bác sĩ Engelman, bạn hãy ưu tiên những sản phẩm không mùi hoặc nếu có thì hãy chắc chắn là hương thơm thiên nhiên nhé!

4. Sản phẩm chứa dầu khoáng

Nếu không muốn đối mặt với những vấn đề như: mụn viêm, mụn đầu đen, da bóng dầu… bạn đừng nên mua những sản phẩm chứa dầu khoáng; "chúng sẽ khiến lỗ chân lông bị bít tắc" , theo bác sĩ Dendy Engelman.

Dầu khoáng có trong rất nhiều sản phẩm skincare như lotion, kem dưỡng… và trong cả những sản phẩm makeup như kem nền, che lỗi... Cách đơn giản nhất để "né" thành phần dầu khoáng, chính là sắm loại có chú giải oil-free. Kỳ công hơn, bạn hãy rà soát bảng thành phần, nếu có sự xuất hiện của: liquid paraffin, paraffin oil, liquid petroleum, petroleum oil hoặc white oil thì đừng nên mua nhé!

5. Sản phẩm chứa alcohol (cồn có hại)

Theo bác sĩ da liễu Gervaise Gerstner tại New York: "Nếu thấy sự xuất hiện của alcohol trong bảng thành phần, tôi sẽ tránh mua bởi sản phẩm sẽ khiến da khô hơn, kích ứng và làm trầm trọng thêm tình trạng mụn, chứng đỏ mặt hay chàm" . Tuy nhiên, không phải loại cồn nào cũng khiến da xấu đi, nếu thấy cetyl alcohol và stearyl alcohol thì bạn hoàn toàn có thể dùng, bởi chúng thậm chí giúp dưỡng ẩm da hiệu quả hơn.